Trong thế giới bóng đá hiện đại, một câu hỏi không ngừng được đặt ra là liệu tiền có thể mua được danh hiệu? Mặc dù trong nhiều thập kỷ qua, quy luật bất thành văn là quỹ lương, không phải phí chuyển nhượng, mới là yếu tố quyết định vị trí của một đội bóng, song trong kỷ nguyên kim tiền hiện đại, mọi chuyện lại không đơn giản như vậy.
Một nghiên cứu gần đây đã vẽ ra một bức tranh phức tạp hơn. Ở đó, sự kiên nhẫn trong chi tiêu có thể là chìa khóa dẫn đến thành công. Tuy nhiên, không phải CLB nào cũng biết cách tiêu tiền một cách khôn ngoan.

Tiền lương mới là yếu tố quyết định
Lâu nay, các chuyên gia và người hâm mộ bóng đá đều cố gắng tìm kiếm mối liên hệ giữa sức mạnh tài chính và thành công trên sân cỏ. Cuốn sách “Why England Lose” (Tại sao nước Anh thất bại) của Simon Kuper và Stefan Szymanski, xuất bản năm 2009, đã phân tích dữ liệu trong suốt ba thập kỷ và đi đến một kết luận quan trọng: quỹ lương có mối liên hệ cực kỳ cao với vị trí trên bảng xếp hạng, đạt tỷ lệ lên đến 92%.
Điều này có nghĩa là, những đội bóng nào trả lương càng cao, khả năng họ kết thúc ở các vị trí cao trên bảng xếp hạng càng lớn. Quy luật này đã được chứng minh qua nhiều mùa giải và vẫn giữ vững giá trị đến ngày nay. Nếu nhìn vào những đội bóng thành công nhất, họ gần như luôn là những đội có quỹ lương cao nhất.
Tuy nhiên, điều thú vị là chi tiêu cho chuyển nhượng lại không có mối liên hệ trực tiếp mạnh mẽ với thành tích ngay trong mùa giải đó. Szymanski giải thích rằng: “Phí chuyển nhượng phản ánh sự kỳ vọng về hiệu suất trong suốt thời gian hợp đồng, chứ không phải trong một mùa giải đơn lẻ.”
Điều này có nghĩa là một CLB có thể chi ra 30 triệu bảng cho một cầu thủ trẻ mà không kỳ vọng anh ta sẽ lập tức tỏa sáng trong mùa giải đầu tiên, mà đó chỉ là một khoản đầu tư dài hạn cho tương lai.
Mặc dù chi tiêu chuyển nhượng không phải là yếu tố quyết định duy nhất, một nghiên cứu gần đây của Aurel Nazmiu từ công ty thể thao Twenty First Group (TFG) đã chỉ ra rằng việc đầu tư vào thị trường chuyển nhượng có thể có ảnh hưởng lớn nếu nhìn dài hạn.
Nghiên cứu này cho thấy tại Ngoại hạng Anh, mối tương quan giữa chi tiêu chuyển nhượng và thành tích trong một mùa giải là 46%. Tuy nhiên, nếu kéo dài thời gian xét nghiệm lên ba mùa giải, mối tương quan này đã tăng lên 61%, và đạt 66% sau 4 năm. Điều này chứng tỏ rằng sự kiên nhẫn có thể mang lại kết quả đáng kể trong dài hạn. Nazmiu giải thích rằng: “Sự kiên nhẫn được đền đáp nhiều hơn ở Anh so với những giải đấu khác.”
Bên cạnh đó, các CLB Ngoại hạng Anh thường xuyên đầu tư vào những cầu thủ trẻ, với độ tuổi trung bình là 23,8, theo dữ liệu từ The Athletic. Điều này cho thấy rằng các cầu thủ trẻ cần thời gian để thích nghi và phát triển, nhưng khi họ đạt được sự ổn định, những khoản đầu tư này có thể mang lại thành quả lâu dài.
Tuy nhiên, mặc dù chi tiêu chuyển nhượng vẫn có vai trò quan trọng, tiền lương vẫn là yếu tố quan trọng nhất trong việc quyết định thành công của một đội bóng, chiếm khoảng 80-85% sự biến động trong điểm số của đội bóng qua từng năm.

Tiền có mua được thành công?
Nghiên cứu của TFG cũng chỉ ra rằng La Liga là nơi mà chi tiêu chuyển nhượng mang lại hiệu quả nhanh nhất, với tỷ lệ tương quan lên tới 71% trong một mùa giải. Tuy nhiên, số liệu này bị bóp méo bởi sự thống trị của ba “gã khổng lồ” là Atletico Madrid, Barcelona và Real Madrid, những đội bóng đã chi tiêu hơn cả phần còn lại của La Liga trong suốt 15 năm qua.
Nếu loại bỏ ba đội bóng này, mối liên hệ giữa chi tiền và thành công của các CLB còn lại trong La Liga trở nên rất yếu. Điều này cho thấy rằng, ngoài ba đội bóng lớn có khả năng vô địch, việc chi tiền không đảm bảo sẽ cải thiện vị thế của các CLB còn lại.
Dữ liệu từ các CLB cho thấy cũng có những trường hợp ngoại lệ trong việc chi tiêu hợp lý. Brentford, một đội bóng nhỏ nhưng được xem là một trong những CLB điều hành tốt nhất ở Ngoại hạng Anh, đã có tỷ lệ giành điểm số tốt nhất trong 4 mùa giải qua so với số tiền họ chi cho chuyển nhượng. Trung bình, mỗi điểm mà Brentford giành được chỉ tiêu tốn 1,09 triệu bảng.
Ngược lại, các đội bóng lớn như Chelsea và Manchester United lại thể hiện sự lãng phí tài chính. Chelsea, với mức chi tiêu khổng lồ kể từ năm 2022, đã tiêu tốn khoảng 5 triệu bảng cho mỗi điểm số giành được, trong khi MU đứng thứ hai trong bảng xếp hạng lãng phí với khoảng 3 triệu bảng cho mỗi điểm. Điều này cho thấy chi tiêu không hiệu quả có thể dẫn đến sự thất vọng lớn dù ngân sách có dồi dào đến đâu.
Kết luận từ nghiên cứu và phân tích trên cho thấy tiền lương vẫn là yếu tố quan trọng nhất quyết định thành công trong bóng đá. Mặc dù chi tiêu chuyển nhượng có thể ảnh hưởng đến kết quả của một đội bóng trong dài hạn, nhưng không phải lúc nào việc chi tiêu mạnh mẽ cũng đảm bảo thành công ngay lập tức.








