Trong làng bóng đá, ít có sự chuyển giao nào từ sân cỏ sang băng ghế huấn luyện lại được chờ đón và kỳ vọng như Xavi Hernández.
Sự nghiệp huấn luyện của Xavi
Là một huyền thoại sống của Barcelona, người đại diện cho triết lý tiki-taka bất diệt, Xavi không chỉ kế thừa một di sản mà còn phải gánh vác sứ mệnh tái sinh một gã khổng lồ đang suy thoái. Dù chỉ mới bắt đầu, sự nghiệp cầm quân của anh đã cho thấy những dấu hiệu tích cực, vượt qua cả những khó khăn và hoài nghi ban đầu.
Giai đoạn đầu tiên của Xavi là tại Al-Sadd ở Qatar, nơi anh đã nhanh chóng chứng tỏ bản lĩnh. Từ năm 2019 đến 2021, anh đã biến đội bóng này thành một thế lực thống trị, giành được tổng cộng 7 danh hiệu, bao gồm chức vô địch quốc gia Qatar Star League ngay trong mùa giải 2020-2021. Dưới bàn tay của Xavi, Al-Sadd không chỉ vô địch mà còn thể hiện một lối chơi đẹp mắt, dựa trên kiểm soát bóng và phối hợp nhóm, làm gợi nhớ đến chính phong cách mà anh từng là bậc thầy khi còn thi đấu.
Sự thành công tại Qatar đã mở ra cánh cửa trở về Camp Nou vào tháng 11 năm 2021. Khi đó, Barcelona đang ở một thời điểm đầy thử thách, cả về tài chính lẫn phong độ. Xavi phải đối mặt với áp lực khổng lồ để vực dậy một đội hình trẻ và thiếu kinh nghiệm. Mặc dù không thể giành được danh hiệu nào trong mùa giải 2021-2022, nhưng những dấu ấn về mặt cá nhân và tập thể đã bắt đầu hiện rõ. Barcelona dưới thời Xavi dần lấy lại bản sắc, với lối chơi tấn công chủ động và sự xuất hiện của những tài năng trẻ như Gavi và Pedri.
Mùa giải 2022-2023 là minh chứng rõ nhất cho tài năng của Xavi. Anh đã dẫn dắt Barcelona giành chức vô địch La Liga một cách thuyết phục. Đây không chỉ là một danh hiệu, mà còn là sự khẳng định cho một quá trình tái thiết đầy gian nan. Xavi đã biến một đội bóng rệu rã trở thành một tập thể vững mạnh, có khả năng cạnh tranh ở đẳng cấp cao nhất.
Dù đôi khi vẫn gặp phải những thất bại ở đấu trường châu Âu, nhưng không thể phủ nhận tầm ảnh hưởng của Xavi. Anh đã tạo ra một nền tảng vững chắc cho tương lai, xây dựng lại niềm tin nơi người hâm mộ và đưa Barcelona trở lại vị thế của mình. Với Xavi, hành trình huấn luyện không chỉ là về danh hiệu, mà còn là việc duy trì và phát triển một triết lý bóng đá đã làm nên thương hiệu của anh và câu lạc bộ.
Dấu ấn chiến thuật của Xavi
Phong cách huấn luyện của Xavi tập trung vào việc kiểm soát bóng và chủ động tấn công, phản ánh chính xác lối chơi tiki-taka đặc trưng của Barcelona. Ông đặt nặng tầm quan trọng của việc luân chuyển bóng nhanh, chính xác và có mục đích, nhằm mở ra khoảng trống để tấn công. Dưới thời Xavi, Barcelona thường xuyên duy trì tỷ lệ kiểm soát bóng vượt trội, đẩy đối thủ về sâu phần sân nhà.
Về mặt chiến thuật, Xavi ưa thích sơ đồ 4-3-3 kinh điển của Barcelona. Ông yêu cầu các tiền vệ phải luôn di chuyển linh hoạt, vừa tham gia phòng ngự từ xa vừa hỗ trợ tấn công. Vai trò của các tiền vệ cánh cũng rất quan trọng, họ phải thường xuyên bó vào trong để tạo ra những pha phối hợp chồng biên, hoặc thu hút hậu vệ đối phương, tạo không gian cho các tiền đạo cắm.
Khi mất bóng, đội bóng của Xavi thực hiện pressing tầm cao một cách đồng bộ và quyết liệt. Mục tiêu là giành lại bóng ngay lập tức ở khu vực gần khung thành đối phương, biến việc phòng ngự trở thành một phần của quá trình tấn công.
Xavi đã thành công trong việc vực dậy tinh thần của đội bóng sau một giai đoạn khó khăn. Ông đã giúp Barcelona giành chức vô địch La Liga mùa giải 2022-2023, một thành công đáng kể khi xét đến tình hình tài chính eo hẹp của câu lạc bộ. Dưới thời Xavi, nhiều cầu thủ trẻ tài năng như Gavi và Pedri đã có cơ hội phát triển và trở thành trụ cột.
Tuy nhiên, Xavi cũng đối mặt với nhiều thách thức. Vấn đề lớn nhất là sự thiếu ổn định trong lối chơi và kết quả, đặc biệt là tại các đấu trường châu Âu. Barcelona của Xavi chưa thể tái hiện được sự thống trị tuyệt đối như thời kỳ đỉnh cao. Có thời điểm, lối chơi của đội bóng trở nên bế tắc trước những hàng thủ được tổ chức tốt. Điều này cho thấy Xavi vẫn cần thêm thời gian để hoàn thiện triết lý của mình và tìm kiếm những phương án tấn công mới mẻ hơn.
Nhìn chung, Xavi đã đưa Barcelona trở lại đúng quỹ đạo với phong cách chơi quen thuộc. Dù còn nhiều điểm cần cải thiện, triết lý và phong cách huấn luyện của ông đã và đang định hình tương lai của đội bóng, hướng tới những thành công lớn hơn.
